AORTA-LSP en Mitz: goed luisteren naar de markt

Cruciaal voor een groot deel van de gegevensuitwisselingen binnen de zorg is de onlosmakelijke combinatie AORTA-LSP en toestemmingsvoorziening Mitz. Wat speelt er momenteel rond deze betrouwbare infrastructuur? Frank Laarakker van AORTA-LSP en Eelkje Visser van Mitz geven een beeld van recente mijlpalen, toekomstplannen en manier van werken. Eelkje: ‘Samen met leveranciers en zorgpartijen werken we naar de toekomst. Het is een wisselwerking.’ Frank: ‘Zo sluiten we steeds beter aan op de zorgvraag en op bestaande uitwisseloplossingen. Steeds met de zorgverlener en patiënt op het netvlies, wij redeneren niet louter vanuit de techniek.’

Vooralsnog focussen AORTA-LSP en Mitz zich vooral op de eerste lijn en de medisch-specialistische zorg. Het onafhankelijke Mitz regelt centraal de toestemmingen voor gegevensuitwisseling, AORTA–LSP faciliteert een veilige uitwisseling. Frank: ‘In spoedsituaties bijvoorbeeld kan de beschikking over de juiste medische gegevens hét verschil maken. De triagist op de huisartsenpost kan uit medicatiegebruik en medische historie van een patiënt afleiden of deze kan wachten tot het reguliere spreekuur maandagochtend of moet worden ingestuurd per ambulance. De dienstapotheek zorgt ervoor dat de patiënt buiten kantoortijden veilig medicatie kan gaan gebruiken. Medische gegevens borgen dan de kwaliteit en continuïteit van zorg en daarmee de veiligheid van de patiënt.’ Eelkje wijst op de bredere behoefte vanuit de markt. ‘Ook zorgaanbieders buiten de spoedzorg, binnen bijvoorbeeld de mondzorg en de thuiszorg, willen gegevens kunnen uitwisselen. Vergeet niet dat we jaarlijks te maken hebben met zo’n 27.000 medicatiefouten doordat niet de juiste gegevens beschikbaar zijn.’

 

‘De behoefte goed snappen’

Zorgvuldige afstemming met leveranciers en andere partijen is een vereiste om AORTA-LSP en Mitz optimaal te laten functioneren. ‘We moeten de behoefte van de markt goed snappen,’ zegt Frank. ‘Op het gebied van de landelijke programma’s werken we nauw samen met partners zoals Nictiz, VWS en ICTU. Leveranciersmanagers, sectorleads en regioadviseurs onderhouden het contact met leveranciers en zorgaanbieders. ‘De leveranciersmanagers zijn mijn schakel’, zegt Eelkje. Daarnaast organiseert VZVZ verschillende platforms voor kennisdeling. Denk aan de interactieve netwerkdagen met updates en workshops waar leveranciers, koepelorganisaties, Nictiz en VZVZ ruim vertegenwoordigd zijn. Ook tijdens tertiaalmeetings, bijeenkomsten van het technisch platform algemeen (TPA) en webinars treft men elkaar. Eelkje noemt in dit verband de Mitz-Deelnameraad. ‘Daarin stemmen alle acht Mitz-connectors voortdurend zaken af. Wij kunnen niet iets implementeren als onze ketenpartners daar nog niet klaar voor zijn. De technische roadmaps en architectuurprincipes moeten goed op elkaar aansluiten.’ De input van leveranciers neemt VZVZ mee in de doorontwikkeling en implementatie van AORTA-LSP en Mitz. Frank: ‘Goed luisteren naar de leveranciersbehoeften is essentieel. Uiteindelijk hebben we allemaal hetzelfde doel: continuïteit van zorg en een zorgverlener die zijn werk goed kan doen.’

 

Recente mijlpalen

Er wordt momenteel hardt gewerkt aan de migratie van lokaal vastgelegde toestemmingen naar de toestemmingsvoorziening Mitz. De huidige versnippering wordt geleidelijk vervangen door een centrale en eenduidige toestemmingenregistratie. Met de patiënt in regie. Eelkje vertelt over de succesvolle aansluiting van de ruim 340 BENU-apotheken. ‘We zijn nu bezig met het laatste deel. Ook hebben we eind 2025 ons eerste ChipSoft-ziekenhuis gemigreerd, het Erasmus MC. De migratie van de volgende zal nu vlotter gaan. Tot voor kort hadden we nog alleen Epic-ziekenhuizen aangesloten.’ Eelkje vertelt dat Mitz ook deel uitmaakt van het programma Implementatie generieke functies (IGF) van VWS. ‘Daar praten we mee over de richtlijnen waar de software aan moet voldoen en doen we mee aan verschillende PoC’s, niet alleen die over toestemmingen.’

Frank vertelt dat 2025 in het teken stond van het technisch verder versterken van het fundament van AORTA-LSP. ‘Als mijlpaal wil ik noemen dat we nu technisch klaar zijn om de kickstart van het programma Medicatie-overdracht te ondersteunen. Ook hebben we ons gekwalificeerd als Twiin-knooppunt voor uitwisseling van de basisgegevensset zorg (BgZ). Dat is belangrijk voor de use cases doorverwijzen en overdragen binnen de tweede en derde lijn. Tot voor kort gingen die gepaard met veel papierwerk. Doordat Nexus, ChipSoft en AORTA-LSP nu samenwerken via Twiin, worden die processen veel beter ondersteund. Door uitwisseloplossingen aan elkaar te koppelen, breek je de silo’s open.’

 

Plannen voor 2026?

Dit jaar voorziet Frank verdere opschaling van de BgZ-uitwisseling via Twiin. Ook wil hij Nuts x LSP in productie krijgen. ‘Waar het gaat om aansluiten met andere uitwisseloplossingen zitten we als AORTA-LSP het afgelopen jaar echt in een versnelling. Verder worden onze prioriteiten grotendeels bepaald door grote programma’s als Medicatieoverdracht (MO) en PIEZO. Medicatieoverdracht is zorginhoudelijk een heel belangrijk programma voor ons. Ook breiden we uit naar andere sectoren. Momenteel zijn we actief bij huisartsen, huisartsenposten, openbare apotheken, dienstapotheken en ziekenhuisapotheken. Dit jaar richten we ons ook op acute zorg, netwerkzorg, mondzorg, GGZ, ziekenhuizen, zelfstandige klinieken en nog uitgebreidere ondersteuning van de farmacie. En natuurlijk houden we de Europese ontwikkelingen vanuit de EHDS scherp in de gaten.’ 

Voor Mitz staat verdere opschaling van de migraties staat op de rol. De programma’s MO, Met Spoed Beschikbaar en Tijdlijn Beeldbeschikbaarheid bepalen ook de prioritering van de migraties. Eelkje geeft aan dat Mitz zijn focus wil verbreden naar de laboratoria, ambulances, geboortezorg, mondzorg, ouderenzorg, ggz en de wijk. ‘Voor de kwaliteit van zorg is ook daar gegevensuitwisseling – en dus een toestemmingsvoorziening – heel belangrijk. Verder zorgt Mitz voor een hogere efficiency, ook relevant nu de zorg zo onder druk staat.’ Andere taken voor dit jaar: tijdig aanpassingen doorvoeren die voortkomen uit de securityrichtlijn NIS 2 en voorsorteren op Europese wetgeving.

 

Betrouwbaarheid vraagt continu onderhoud

Met een uptime van 99,982% is AORTA-LSP bijzonder betrouwbaar. Frank: ‘Maar om die zo hoog te houden, moeten we er voortdurend aan blijven werken. We hebben te maken met ruim een miljard berichten, steeds meer gebruikers en hoge security-eisen. Dus terwijl we nieuwe dingen doen, blijven we onafgebroken bezig met onze stabiliteit en continuïteit. Zorgvuldig borgen wat er al staat. Ook ketenregie hoort daarbij: het monitoren van de hele keten van applicaties die over AORTA-LSP uitwisselt.’ Eelkje vult aan: ‘Samen houden we die keten goed in de gaten en blijven we steeds afstemmen met zorgaanbieders en leveranciers: werkt alles naar behoren? En ook Mitz moet een uitstekende uptime laten zien. De hele keten beïnvloedt de performance.’ Frank beaamt: ‘Precies. De optelsom van wat wij laten zien en wat de leveranciers presteren, bepaalt ons gezamenlijke succes.’